Xếp hình và phế liệu bán được: hai mặt của cùng một con số
Vì sao sơ đồ xếp hình quyết định phần lớn tiền tôn, cách khai giá trị thu hồi phế liệu thép mà không trừ hai lần, và ba cách giảm số tấm không cần đổi thiết kế.
Tôn thường là khoản lớn nhất trong giá thành chi tiết cơ khí tấm. Và nó có một đặc điểm mà hầu hết ngành khác không có: **phần bỏ đi vẫn bán được theo cân với giá thị trường có thật**.
Vì vậy hai con số — tiền tôn mua vào và tiền phế liệu bán ra — là hai mặt của cùng một quyết định: sơ đồ xếp hình.
Chi phí tôn không tỷ lệ với khối lượng chi tiết
Bạn mua tôn theo tấm hoặc cuộn. Chi tiết chiếm một phần diện tích tấm, và phần giữa các chi tiết không dùng được cho chi tiết nào khác.
Nên hai chi tiết cùng khối lượng thành phẩm vẫn có thể chênh nhau đáng kể về tiền tôn, chỉ vì một cái xếp khít còn cái kia thì không. Chi tiết hình tròn hoặc hình bất quy tắc luôn tốn hơn hình chữ nhật cùng khối lượng.
Phế liệu: khoản duy nhất mang dấu trừ
Khung thừa, lõi lỗ đột, đầu tấm, chi tiết phế — tất cả đều là thép đã trả tiền và đều bán lại được theo cân. Khai nó vào ô **giá trị thu hồi**, hệ thống sẽ trừ khỏi chi phí vật liệu.
Hai ô: khối lượng phế liệu cho một chi tiết, và đơn giá bán phế liệu. Lấy khối lượng từ chênh lệch giữa tôn xuất kho và khối lượng thành phẩm giao; lấy đơn giá từ phiếu cân bán phế gần nhất.
Cùng cơ chế với nhựa nghiền lại bên ngành ép nhựa, nhưng khác một điểm: nhựa **dùng lại được** nên giá trị của nó tính theo giá hạt nguyên sinh trừ chi phí nghiền; thép thì **bán ra** nên lấy đúng giá bán thực tế.
Phân loại phế liệu làm tăng giá bán
Thép mạ, thép đen và inox có giá phế khác nhau đáng kể. Trộn chung khi bán thì thường bị tính theo loại thấp nhất.
Đây là cải tiến không cần mua gì: thêm thùng phân loại tại chỗ, và đo bằng chính đơn giá trung bình trên phiếu cân trước và sau.
Ba cách giảm số tấm không cần đổi thiết kế
- Gộp nhiều đơn cùng chiều dày và cùng loại tôn vào một sơ đồ — phần thừa của đơn này lấp cho đơn kia.
- Xếp chi tiết nhỏ vào phần trống giữa các chi tiết lớn.
- Giữ và phân loại phần tôn thừa còn dùng được, có chỗ để và có người quản lý.
Cả ba đo được bằng đúng một con số: số tấm thực xuất chia số chi tiết thực giao, trước và sau.
Bài liên quan
- Tính giá thành chi tiết cơ khí tấm: đủ 10 hạng mục theo trình tự sản xuất
Bóc giá thành một chi tiết cắt laser, đột, chấn hoặc dập theo đúng trình tự xưởng: tôn và sơ đồ xếp hình, phế liệu bán được, số nhát dập, số đường chấn, mạ sơn và vận chuyển.
- Nhựa nghiền lại: khoản duy nhất mang dấu trừ trong bảng giá thành
Cách khai giá trị thu hồi từ cuống keo và hàng phế nghiền lại, vì sao bỏ qua nó làm giá thành cao hơn thật, và cách tránh trừ hai lần.